{"count":1795582,"next":"https://ritmalssafn.arnastofnun.is/d/api/sitat/?format=json&limit=100&offset=1795200","previous":"https://ritmalssafn.arnastofnun.is/d/api/sitat/?format=json&limit=100&offset=1795000","results":[{"sit_num":770788,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"56","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Samkvæmt þessu getum við litið á ·gen· sem DKS-keðju (eða hluta DKS-keðju) sem umritar tiltekna RKS-keðju.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":771241,"ord_num":148887,"sit_oform":"gensæti","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·gensæti· --- sjá sæti.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gensæti","omerk":null},{"sit_num":771232,"ord_num":148886,"sit_oform":"genstökkbreytingar","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"151","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"stökkbreytingar eru þá skilgreindar sem hvers kyns arfgengar breytingar á frumu eða lífveru og þær flokkaðar í ·genstökkbreytingar· (eða punktstökkbreytingar) --- breytingar á einstökum genum --- og litningastökkbreytingar sem taka til fjölda eða raðar gena innan litnings.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genstökkbreytingar","omerk":null},{"sit_num":771231,"ord_num":148886,"sit_oform":"genstökkbreyting","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"56","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Yfirleitt afritast öll gen óbreytt […]. Þó kemur fyrir að gen breytast. […] Svona varanleg, arfgeng breyting á geni kallast ·genstökkbreyting·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genstökkbreyting","omerk":null},{"sit_num":771230,"ord_num":148883,"sit_oform":"genstreymi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·genstreymi· (genetic flow) --- breytingar á tíðni gena innan stofns vegna flutnings einstaklinga úr stofninum eða í hann.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genstreymi","omerk":null},{"sit_num":771229,"ord_num":148883,"sit_oform":"genstreymi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"175","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Flutningur einstaklinga úr stofni eða í (migration) getur breytt tíðni gena innan stofnsins og stuðlað að þróun. Að því leyti sem þessi breyting, ·genstreymi· (gene flow), er ekki tilviljunarkennd má gera ráð fyrir að.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genstreymi","omerk":null},{"sit_num":771228,"ord_num":148880,"sit_oform":"gensamsætur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"205","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"margfaldar ·gensamsætur· (multiple alleles) kallast það ef þekkt eru í sama sæti í stofni lífvera fleiri en tvö mismunandi gen.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gensamsætur","omerk":null},{"sit_num":771227,"ord_num":148880,"sit_oform":"gensamsætu","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"61","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Sagt er að einstaklingurinn sé arfhreinn (homozygous) varðandi viðkomandi ·gensamsætu·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gensamsætu","omerk":null},{"sit_num":771226,"ord_num":148880,"sit_oform":"gensamsætur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"63","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·Gensamsætur· einstaklings eru táknaðar AA, Bb, Cc o.s.frv.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gensamsætur","omerk":null},{"sit_num":769517,"ord_num":148217,"sit_oform":"geislavirkni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"153","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Orkuríkir geislar (röntgengeislar, ·geislavirkni·) rjúfa oft litninga.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"geislavirkni","omerk":null},{"sit_num":770801,"ord_num":148744,"sit_oform":"genasafn","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"134","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"En vitneskja um hvaða ·genasafn· (tengslahópur) er í hverri hinna þriggja A-litningasamstæðna bananaflugunnar […] fékkst með athugun á ýmsum gerðarbreytingum á einstökum litningum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genasafn","omerk":null},{"sit_num":770800,"ord_num":148744,"sit_oform":"genasafni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"92","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Genið mundi á lengri eða skemmri tíma hverfa úr ·genasafni· tegundarinnar ef ekki kæmu til nýjar stökkbreytingar.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genasafni","omerk":null},{"sit_num":770799,"ord_num":148744,"sit_oform":"genasafni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"55","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"En stilligenið sem slíkt „veit“ ekki hvenær það á að virkja gerðargen og hvenær að hamla genvirkni. Þar kemur til enn eitt gen, stjórngenið, sem getur verið allt annars staðar í ·genasafni· frumunnar.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genasafni","omerk":null},{"sit_num":770845,"ord_num":148785,"sit_oform":"genflökt","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"174","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Ef stofn er lítill er viðbúið að tilviljunarkenndar breytingar verði á tíðni einstakra gena, ·genflökt· (genetic drift).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genflökt","omerk":null},{"sit_num":770846,"ord_num":148785,"sit_oform":"genflökt","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·genflökt· (genetic drift) --- tilviljunarkennd breyting á tíðni einstakra gena í litlum stofni.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genflökt","omerk":null},{"sit_num":770796,"ord_num":148739,"sit_oform":"genagengi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·genagengi· (operon) --- sjá stilligen.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genagengi","omerk":null},{"sit_num":770795,"ord_num":148739,"sit_oform":"genagengi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"54","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Stilligenið, ásamt gerðargeni eða gerðargenum sínum, myndar eina heild, ·genagengi· eða óperon.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genagengi","omerk":null},{"sit_num":770793,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"206","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"ríkjandi (dominant) ·gen· kallar fram sömu svipgerð hjá einstaklingum sem genið hafa í sér, hvort heldur þeir eru arfhreinir eða arfblendnir um genið. Samsætt gen, sem aðeins hefur áhrif á svipgerð arfhreinna einstaklinga, er þá víkjandi (recessive).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":770792,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"205","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"jafnríkjandi (codominant) eru samsæt ·gen· ef áhrifa beggja gena gætir í svipgerð arfblendins einstaklings.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":766307,"ord_num":150498,"sit_oform":"geðlag","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"146","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"að ýmis persónuleikaeinkenni meðal manna --- greind og ·geðlag·, jafnvel geðheilsa --- séu komin undir samspili erfða og umhverfis.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"geðlag","omerk":null},{"sit_num":770791,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·gen·, erfðavísir, kon-hluti DKS-keðju, venjulega innan litnings, sem hefur áhrif á eitthvert tiltekið sérkenni (eða mörg sérkenni) lífveru og getur erfst til afkomendanna.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":770790,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"fjölvirkt ·gen· (pleiotropic gene) hefur áhrif á mörg svipgerðareinkenni.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":770789,"ord_num":148737,"sit_oform":"genum","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"196","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"þar sem hver innflytjendahópur hefur haldið saman og lítt blandað geði né ·genum· við nágranna.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genum","omerk":null},{"sit_num":771581,"ord_num":149592,"sit_oform":"gerðargen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"54","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Þessi temprun verður við samspil þrenns konar gena sem kölluð hafa verið ·gerðargen· (structural gene), stilligen (operator gene) og stjórngen (regulator gene).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerðargen","omerk":null},{"sit_num":770787,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"17","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"„Erfðaþætti“ (Faktoren) Mendels köllum við nú ·gen·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":770786,"ord_num":148737,"sit_oform":"gens","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"6","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Þegar raktar eru erfðir ríkjandi ·gens· er stundum aðeins sýnt annað foreldrið, það sem ber ríkjandi genið.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gens","omerk":null},{"sit_num":771877,"ord_num":149033,"sit_oform":"gerilummyndunina","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"35","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"En jafnvel eftir að birt var skýrsla Averys um ·gerilummyndunina· voru ýmsir fræðimenn tregir að fallast á kjarnsýrur sem efni genanna.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerilummyndunina","omerk":null},{"sit_num":771876,"ord_num":149033,"sit_oform":"gerilummyndun","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"34","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Skýringamynd af tilraun Averys með ·gerilummyndun·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerilummyndun","omerk":null},{"sit_num":765905,"ord_num":150351,"sit_oform":"geði","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"196","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"þar sem hver innflytjendahópur hefur haldið saman og lítt blandað ·geði· né genum við nágranna.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"geði","omerk":null},{"sit_num":770794,"ord_num":148737,"sit_oform":"gen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"207","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"samsæt ·gen· (allelic genes) --- sjá sæti.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gen","omerk":null},{"sit_num":771786,"ord_num":148999,"sit_oform":"gerhvati","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"203","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"ensím, ·gerhvati· --- prótínefni með hvataverkun, þ.e. prótín sem örvar með návist sinni hraða tiltekins efnahvarfs.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerhvati","omerk":null},{"sit_num":770456,"ord_num":148632,"sit_oform":"geldæxlun","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"103","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·geldæxlun· (apogamy: fíflar, undafíflar o.fl. plöntur).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"geldæxlun","omerk":null},{"sit_num":771584,"ord_num":149592,"sit_oform":"gerðargen","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·gerðargen· (structural gene) --- röð nukleotíða innan DRS-keðju sem umritar mRKS-keðju og ræður þar með röð á amínósýrum í tilteknu fjölpeptíði.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerðargen","omerk":null},{"sit_num":771583,"ord_num":149592,"sit_oform":"gerðargeni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"54","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Rétt hjá gerðargeni eða gerðargenum er stilligen sem verkar eins og nokkurs konar „rofi'' er getur „kveikt'' eða „slökkt'' á ·gerðargeni· (eða nokkrum samvirkum gerðargenum samtímis).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerðargeni","omerk":null},{"sit_num":771582,"ord_num":149592,"sit_oform":"gerðargenin","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"54","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·Gerðargenin· eru gen af því tagi sem við höfum kynnst: þau geyma erfðalykil að amínósýruröð í gerð tiltekins fjölpeptíðs.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gerðargenin","omerk":null},{"sit_num":769567,"ord_num":148235,"sit_oform":"geislaþræðir","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"20","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Út frá deilikornum standa ·geislaþræðir·, sama eðlis og spóluþræðir, til allra átta.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"geislaþræðir","omerk":null},{"sit_num":755353,"ord_num":169451,"sit_oform":"gæfumerki","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"123","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Í Japan þykir mikið ·gæfumerki· að eiga slíkan merkiskött.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"gæfumerki","omerk":null},{"sit_num":771266,"ord_num":148900,"sit_oform":"genvirkni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"54","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Einfaldara hefur reynst að kanna temprun ·genvirkni· með einfrumungum en með flóknum fjölfrumna dýrum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genvirkni","omerk":null},{"sit_num":766187,"ord_num":150440,"sit_oform":"geðheilsa","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"146","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"að ýmis persónuleikaeinkenni meðal manna --- greind og geðlag, jafnvel ·geðheilsa· --- séu komin undir samspili erfða og umhverfis.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"geðheilsa","omerk":null},{"sit_num":771265,"ord_num":148900,"sit_oform":"genvirknin","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"33","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"En eftir því sem þekking manna um kjarnsýrur jókst virtist líklegra að ·genvirknin· væri bundin við þær.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"genvirknin","omerk":null},{"sit_num":625752,"ord_num":114015,"sit_oform":"fjölvirkt","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·fjölvirkt· gen (pleiotropic gene) hefur áhrif á mörg svipgerðareinkenni.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"fjölvirkt","omerk":null},{"sit_num":625751,"ord_num":114015,"sit_oform":"fjölvirkt","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"92","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Algengt er að sama genið hafi áhrif á mörg einkenni í gerð eða eðli einstaklings. Þá er sagt að genið sé ·fjölvirkt· (pleiotropiskt).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"fjölvirkt","omerk":null},{"sit_num":625743,"ord_num":114015,"sit_oform":"fjölvirkni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"92","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Í skýrslu Mendels frá 1865 er getið um ·fjölvirkni· gena.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"fjölvirkni","omerk":null},{"sit_num":673060,"ord_num":129227,"sit_oform":"frjóvgaðri","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"10","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"allar [::frumur líkamans] eru við skiptingu komnar af einni frumu, ·frjóvgaðri· eggfrumu eða okfrumu.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"frjóvgaðri","omerk":null},{"sit_num":672844,"ord_num":129250,"sit_oform":"frjóvgunarmáttur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"195","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Nokkuð vill bera á að sæðið skemmist við geymslu, að ·frjóvgunarmáttur· þess minnki.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"frjóvgunarmáttur","omerk":null},{"sit_num":625708,"ord_num":113967,"sit_oform":"fjölstæða","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"205","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·fjölstæða· (polysomy) --- fleiri en tveir litningar í samstæðunni (þrístæða (trisomy), ferstæða (tetrasomy) o.s.frv.).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"fjölstæða","omerk":null},{"sit_num":672799,"ord_num":129231,"sit_oform":"frjóvgun","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·frjóvgun· (fertilisation) --- samruni tveggja kynfrumna, sáðfrumu og eggfrumu í eina frmu, okfrumu (zygote).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"frjóvgun","omerk":null},{"sit_num":625706,"ord_num":113967,"sit_oform":"fjölstæða","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"152","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·Fjölstæða· (polysomy): einn eða fleiri litningar bætast við einhverja samstæðu; þrístæða (trisomy): 2n+1; ferstæða (tetrasomy): 2n+2 o.s.frv.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"fjölstæða","omerk":null},{"sit_num":625707,"ord_num":113967,"sit_oform":"fjölstæða","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·fjölstæða· (polysomy) --- sjá mislitnun.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"fjölstæða","omerk":null},{"sit_num":469669,"ord_num":69271,"sit_oform":"cytosin","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"37","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Purinin-adenin og guanin- eru hin sömu í DKS og RKS, og pyrimidinið ·cytosin· er sömuleiðis í báðum gerðunum.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"cytosín","omerk":null},{"sit_num":554437,"ord_num":13304,"sit_oform":"aggressífari","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"165","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"#Karlmenn almennt eru hærri og oft taldir áreitnari („·aggressífari·“) að eðli en konur.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"aggressífari","omerk":null},{"sit_num":805302,"ord_num":187742,"sit_oform":"hemoglóbín","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"32","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Samsett prótínefni, ·hemoglóbín· eða blóðrauði sem er í rauðum blóðkornum hryggdýra og flytur ildi (O$_{2}$) úr öndunarfærum til vefja líkamans.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hemoglóbín","omerk":null},{"sit_num":563670,"ord_num":14813,"sit_oform":"alfakeðjum","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"32","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Sameindin er úr fjórum fjöpeptíðkeðjum (tveimur ·alfa·- og tveimur beta- ·keðjum·).","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"alfakeðjum","omerk":null},{"sit_num":805301,"ord_num":187742,"sit_oform":"hemoglóbín","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"52","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"við myndun fjölpeptíða í blóðlitarefnið ·hemoglóbín· bætast til dæmis við keðjuna um 2 amínósýrur á sekúndu (við 37°C).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hemoglóbín","omerk":null},{"sit_num":1138222,"ord_num":309078,"sit_oform":"lína","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"hrein ·lína· (pure line) --- arfhreinn stofn sjálffrjóvgandi einstaklinga: allir einstaklingarnir hafa sömu arfgerð.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"lína","omerk":null},{"sit_num":1098718,"ord_num":358946,"sit_oform":"okfrumu","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"204","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"frjóvgun (fertilisation) --- samruni tveggja kynfrumna, sáðfrumu og eggfrumu í eina frumu, ·okfrumu· (zygote).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"okfrumu","omerk":null},{"sit_num":1098719,"ord_num":358946,"sit_oform":"okfrumu","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"23","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"En ef kynferli kemur fyrir í lífsmynstri tegundar, svo sem algengt er, renna við frjóvgun saman tvær kynfrumur í eina ·okfrumu· (frjóvgaða eggfrumu).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"okfrumu","omerk":null},{"sit_num":1138221,"ord_num":309078,"sit_oform":"lína","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"187","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Hver slík arfhrein grein, sjálffrævandi afkomendur eins arfhreins forföður, er hrein ·lína· og allir fulltrúar slíkrar línu hafa sömu arfgerð.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"lína","omerk":null},{"sit_num":1137884,"ord_num":308031,"sit_oform":"líkamar","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"59","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·Líkamar· þessara einstaklinga eru þannig úr tvílitna frumum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"líkamar","omerk":null},{"sit_num":943845,"ord_num":4405,"sit_oform":"klón","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"193","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Allir einstaklingar, sem komnir eru af einum forföður við kynlausa æxlun, mynda svo nefnt ·klón· og hafa allir sömu arfgerð.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"klón","omerk":null},{"sit_num":943846,"ord_num":4405,"sit_oform":"klón","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"205","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·klón· (hvorugkyns) (clone) --- allir einstaklingar sem komnir eru af einu foreldri við kynlausa æxlun: allir fulltrúar klónsins hafa sömu arfgerð.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"klón","omerk":null},{"sit_num":929230,"ord_num":248647,"sit_oform":"karlflugur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"111","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Ef hvíteygðar ·karlflugur· eiga afkvæmi með eðlilegum, rauðeygðum kvenflugum, verða afkvæmin öll með rauð augu.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"karlflugur","omerk":null},{"sit_num":1232128,"ord_num":95793,"sit_oform":"erfðaeinkenni","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"72","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Auk blóðflokka og vefjaflokka má greina ýmis fleiri mikilvæg ·erfðaeinkenni· í blóði manna.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"erfðaeinkenni","omerk":null},{"sit_num":922898,"ord_num":264372,"sit_oform":"korn","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"31","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Uppistaða hverrar frumu: himnur, þræðir, ·korn·, safi, hlaup […] er að talsverðu leyti úr prótínefnum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"korn","omerk":null},{"sit_num":1232131,"ord_num":95912,"sit_oform":"erfðamörk","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"72","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Erfðaeinkenni […] sem nota má til að flokka einstaklinga án matsatriða eða millibilsástands þar sem vel skilgreint samband er á milli arfgerðar og svipgerðar, eru nefnd ·erfðamörk· (genetic markers).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"erfðamörk","omerk":null},{"sit_num":891734,"ord_num":218976,"sit_oform":"hvíteygðar","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"111","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Ef ·hvíteygðar· karlflugur eiga afkvæmi með eðlilegum, rauðeygðum kvenflugum, verða afkvæmin öll með rauð augu.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hvíteygðar","omerk":null},{"sit_num":827280,"ord_num":196498,"sit_oform":"hjóldýr","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"103","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·hjóldýr·, blaðlýs, karldýr æðvængna.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hjóldýr","omerk":null},{"sit_num":829591,"ord_num":197463,"sit_oform":"hlaup","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"31","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Uppistaða hverrar frumu: himnur, þræðir, korn, safi, ·hlaup· […] er að talsverðu leyti úr prótínefnum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hlaup","omerk":null},{"sit_num":874324,"ord_num":220908,"sit_oform":"hálfbanvæn","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"195","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Meðal annars sem varast þarf við val kynbótanauta […] eru víkjandi banvæn og ·hálfbanvæn· gen.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hálfbanvæn","omerk":null},{"sit_num":874323,"ord_num":220908,"sit_oform":"hálfbanvænt","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"90","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Sem dæmi um svona ·hálfbanvænt· (sublethal) gen má nefna sigðkornagen í mönnum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"hálfbanvænt","omerk":null},{"sit_num":870607,"ord_num":232672,"sit_oform":"húðfrumur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"33","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Og munurinn á frumum […] að sumar verða vöðvafrumur, aðrar taugafrumur, enn aðrar beinfrumur eða bandvefjarfrumur, ·húðfrumur·, blóðfrumur o.s.frv. --- er einnig kominn undir mismunandi prótínum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"húðfrumur","omerk":null},{"sit_num":993401,"ord_num":310330,"sit_oform":"lóðhnit","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"144","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Ef athuguð er tíðni einhvers þessara eiginleika, til dæmis mæld hæð mikils fjölda karla eða kvenna, og árangur færður á graf með hæð (eða einhverja aðra mælistærð) sem láhnit (x) en með fjölda einstaklinga af hverri tilgreindri hæð sem ·lóðhnit· (y), kemur fram.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"lóðhnit","omerk":null},{"sit_num":1669208,"ord_num":490928,"sit_oform":"taugafrumur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"33","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Og munurinn á frumum […] að sumar verða vöðvafrumur, aðrar ·taugafrumur·, enn aðrar beinfrumur eða bandvefjarfruma, húðfrumur, blóðfrumur o.s.frv. --- er einnig kominn undir mismunandi prótínum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"taugafrumur","omerk":null},{"sit_num":1667513,"ord_num":489922,"sit_oform":"talnahluföll","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"59","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·Talnahluföll· um erfðir, sem rakin verða hér, eiga við um tvílitnunga.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"talnahluföll","omerk":null},{"sit_num":370533,"ord_num":26791,"sit_oform":"aukatá","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"81","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Paraxial polydectylia. Aukafingur og/eða ·aukatá· við litlafingur/litlutá. Misáberandi.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"aukatá","omerk":null},{"sit_num":363631,"ord_num":24844,"sit_oform":"atviksbreytingum","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"147","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Við segjum að þannig munur stafi af ·atviksbreytingum· (modification).","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"atviksbreytingum","omerk":null},{"sit_num":369842,"ord_num":26348,"sit_oform":"aukafingur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"81","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Paraxial polydactylia. ·Aukafingur· og/eða aukatá við litlafingur/litlutá. Misáberandi.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"aukafingur","omerk":null},{"sit_num":363632,"ord_num":24844,"sit_oform":"atviksbreyting","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"203","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·atviksbreyting· (modification) --- breyting sem ekki er arfgeng, orsakast einungis af breyttu umhverfi.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"atviksbreyting","omerk":null},{"sit_num":370131,"ord_num":26532,"sit_oform":"aukalitningar","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"159","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Mislitna einstaklingar hafa í frumum sínum litningafjölda sem n tala tegundarinnar gengur ekki upp í; venjulega eru einn eða fleiri ·aukalitningar· í einhverri einni samstæðu.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"aukalitningar","omerk":null},{"sit_num":1777383,"ord_num":553574,"sit_oform":"vöðvafrumur","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"33","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Og munurinn á frumum […] að sumar verða ·vöðvafrumur·, aðrar taugafrumur, enn aðrar beinfrumur eða bandvefjarfrumur o.s.frv. --- er einnig kominn undir mismunandi prótínum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"vöðvafrumur","omerk":null},{"sit_num":1485308,"ord_num":303089,"sit_oform":"lágfætta","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"56","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"þar eð mun lægri garðar halda að sjálfsögðu ·lágfætta· fénu heldur en venjulegum kindum.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"lágfætta","omerk":null},{"sit_num":1767377,"ord_num":539490,"sit_oform":"vindhár","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"147","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Umhverfið mótar lífverur á ýmsa lund: […] útigangshross verða síðhærðari (með „·vindhár·“) á vetrum en hross sem hýst eru.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"vindhár","omerk":null},{"sit_num":418427,"ord_num":47513,"sit_oform":"blómlitum","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"17","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"gen er stýra ·blómlitum· […] stöngulhæð.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"blómlitum","omerk":null},{"sit_num":442466,"ord_num":713758,"sit_oform":"brigð","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"203","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·brigð·- sjá stökkbreyting.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"brigð","omerk":null},{"sit_num":407764,"ord_num":44530,"sit_oform":"blaðöxlum","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"28","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"í öðrum stofninum voru blómin á endum sprotanna (toppblóm) en í hinum í ·blaðöxlum·.","sit_nytt":"N","sit_sgrnum":null,"norm_oform":"blaðöxlum","omerk":null},{"sit_num":1712397,"ord_num":512261,"sit_oform":"umritun","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"208","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·umritun· (transcription) --- myndun RKS-keðju eftir DKS-fyrirmynd.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"umritun","omerk":null},{"sit_num":1658110,"ord_num":568338,"sit_oform":"æðvængna","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"103","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"hjóldýr, blaðlýs, karldýr ·æðvængna·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"æðvængna","omerk":null},{"sit_num":1712398,"ord_num":512261,"sit_oform":"umritun","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"44","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Samanburður á afritun (myndun DKS eftir DKS) og ·umritun· (myndun RKS eftir DKS) leiðir í ljós þennan mismun.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"umritun","omerk":null},{"sit_num":1629395,"ord_num":503866,"sit_oform":"tvíkynja","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"104","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"meðal plantna er ·tvíkynja· líkamsgerð mjög venjuleg.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvíkynja","omerk":null},{"sit_num":1712391,"ord_num":512259,"sit_oform":"umritast","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"45","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Mynd 2-12. Myndun ríbósóma. Eftir ákveðnum genum ·umritast· keðja af RKS sem tengist prótíni (neðst á myndinni) og berst í kjarnakorn.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"umritast","omerk":null},{"sit_num":1658422,"ord_num":567146,"sit_oform":"ættliðaskipti","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"61","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Mynd 3-2. ·Ættliðaskipti· plöntu. Hér er lífsferill tvíeinlitna grænþörungs, maríusvuntu (Ulva), sýndur sem dæmi.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"ættliðaskipti","omerk":null},{"sit_num":1712201,"ord_num":512168,"sit_oform":"ummyndaði","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"33","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"bandarískur vísindamaður, Oswald Avery, ·ummyndaði· gerla í fyrsta sinn árið 1944.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"ummyndaði","omerk":null},{"sit_num":1665087,"ord_num":503907,"sit_oform":"tvílitna","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"208","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·tvílitna· (diploid) er fruma (eða frumustofn) með tvo litninga af hverri gerð (tvo og tvo samstæða litninga) í kjarna. Einstaklingur úr tvílitna frumum kallast tvílitnungur.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvílitna","omerk":null},{"sit_num":1696097,"ord_num":503642,"sit_oform":"tvígildi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"205","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"litningsþráðaferna (tetrad) --- sjá ·tvígildi·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvígildi","omerk":null},{"sit_num":1710953,"ord_num":511748,"sit_oform":"umfrymi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"18","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Kjarni frumu í interfasa er umlukinn kjarnahimnu er greinir kjarna frá ·umfrymi·.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"umfrymi","omerk":null},{"sit_num":1695934,"ord_num":503517,"sit_oform":"tvíeggja","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"7","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"ef ekki er ljóst hvort tvíburar eru eineggja eða ·tvíeggja· er það táknað með spurningarmerki.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvíeggja","omerk":null},{"sit_num":1696096,"ord_num":503642,"sit_oform":"tvígildi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"131","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Í upphafi prófasa I birtast litningarnir einfaldir, langir og mjóslegnir. Brátt leita samstæðir litningar saman og loða nú saman endanna á milli. Tveir svona samloðandi litningar nefnast ·tvígildi· (bivalent).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvígildi","omerk":null},{"sit_num":1696095,"ord_num":503642,"sit_oform":"tvígildi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"25","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Hverjir tveir samstæðir litningar er saman loða kallast nú ·tvígildi· (bivalent).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvígildi","omerk":null},{"sit_num":1696098,"ord_num":503642,"sit_oform":"tvígildi","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"208","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"·tvígildi· (bivalent) --- tveir samstæðir litningar sem loða saman að endilöngu í prófasa og í metafasa fyrri meósuskiptingar. Meðan hvor litningur tvígildisins er tvöfaldaður er sgat að tvígildið sé myndað af litningsþráðafernu (tetrad).","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvígildi","omerk":null},{"sit_num":1696614,"ord_num":503907,"sit_oform":"tvílitna","hei_id":"2103","hei_titill":"Erfðafræði.","hei_skammst":"ÖThorlErfð","hei_bindi":null,"hei_bls":"59","hei_utgar":"1978","hei_sjermerk":null,"hei_thydandi":null,"hofundur":{"id":738,"nafn":"Örnólfur Thorlacius","faeddur":"1931","dainn":null,"athugasemd":null},"sit_aldur":"20s","sit_sitat":"Við samruna sáðfrumu og eggfrumu verður til ·tvílitna· (diploid) fruma, okfruman, með 2n litninga.","sit_nytt":null,"sit_sgrnum":null,"norm_oform":"tvílitna","omerk":null}]}